Nu te zien

Blossom - Regula Maria Müller, gemaakt door Edwin Dieperink

Voor de Vlam

Voor de Vlam

De tentoonstelling ‘Voor de Vlam’ in het Nationaal Glasmuseum is een eerbetoon aan het vakmanschap van glasinstrumentmaker Edwin Dieperink.

De vakmensen achter de werken van kunstenaars en ontwerpers krijgen vaak weinig aandacht. Terwijl zonder hun technische kennis, inventiviteit, doorzettingsvermogen en luisterend oor de vertaalslag van een ogenschijnlijk onhaalbaar idee naar de uitvoering nooit tot stand was gekomen. In zijn ruim 50 jaar als glasinstrumentmaker heeft Dieperink veel samengewerkt met kunstenaars en ontwerpers uit verschillende disciplines. Zij hebben Dieperink gevormd tot de vakman die hij nu is, en ook hij is van grote invloed geweest op de praktijk van deze kunstenaars en ontwerpers.

Voor de Vlam’ toont werk, uitgevoerd door Dieperink, van onder meer Evert Nijland, Esther Jiskoot, Richard Meitner, Regula Maria Müller, Menno Jonker, Mieke Groot en Melvin Anderson. Het is een multidisciplinaire tentoonstelling met autonome kunst, design, toegepaste kunst en sieraden.

De tentoonstelling ‘Voor de Vlam’ kwam tot stand dankzij de steun van het Cultuurfonds, het Hugo van Win Glasfonds, het KF Hein Fonds en het Fentener van Vlissingen Fonds.

Tot en met zondag 8 september te bekijken

Edwin Dieperink

BLING

WhiteNoiseDada experimenteert met Duralex-glazen.

Iedereen heeft wel eens gedronken uit het drinkglas Picardie van de Franse glasfabrikant Duralex. Het is een massaproduct, verkrijgbaar in verschillende formaten, gemaakt van gehard glas, hittebestendig én goed stapelbaar wat handig is in het keukenkastje. En goedkoop verkrijgbaar in de Hema, Blokker en Xenos. Het is een glas voor iedereen, met een klassieke uitstraling door de facetten die erin geperst zijn. Een groot verkoopsucces tot vandaag de dag.

WhiteNoiseDada is een samenwerking tussen de ontwerpers Klaas Kuiken en Charley Reijnders. Voor dit project -BLING- experimenteert WhiteNoiseDada met Picardie glazen om juist weer de unieke eigenheid en karakter terug te brengen. Want hoewel het glas door de productietechnieken voor iedereen beschikbaar is, doet dat ook afbreuk aan de uniciteit en karakter van een glas.

WhiteNoiseDada heeft in hun eigen studio geëxperimenteerd met de glazen die ze voornamelijk uit de afvalbakken haalden. Het geharde glas laat zich maar beperkt (ver)vormen en zodoende is niets geworden zoals ze in eerste instantie hadden bedacht.

Naast het experimenteren in de eigen studio hebben ze ook een aantal stukken in samenwerking gemaakt met de glasblazerij in Leerdam.

Door te spelen met kenmerken van de hoge en lage cultuur bevraagt WhiteNoiseDada de waarde van de spullen om ons heen. De hoop is dat de bezoeker op een andere manier naar de inrichting van onze consumptiemaatschappij gaat kijken.

BLING is te bekijken tot en met 8 september 2024.

Experiment met het Picardie glas. Foto: Ben Deiman.

Bořek Šípek

Met glas uit een belangwekkende privécollectie.

In 1983 vestigt de Tsjechische ontwerper en architect Bořek Šípek (1949-2016) zijn ontwerpstudio in Amsterdam. Hij ontwerpt meubels, zilver, porselein en glas. Via de gerenommeerde Galerie Steltman verovert zijn on-Nederlandse vormentaal de wereld.

Zijn glas wordt gemaakt in Tsjechië. Daar zit een Leerdamse component aan. In 1986 ontmoet hij meesterglasblazer Petr Novotný tijdens de glasmanifestatie Glas ’86 in Leerdam en Fort Asperen. Samen met Novotný en technische man Libor Fafala richt Šípek in 1989 in het noorden van Tsjechië de glasfabriek Ajeto op waar zijn werk wordt uitgevoerd.

Šípek benut alle kwaliteiten van het Tsjechische glas. Het is technisch heel goed geblazen, versierd door optiek of luchtbellen of slijpsel. Zijn vormentaal is echter uniek en onmiskenbaar: het zijn speelse vormen met barokke krullen. Het is ook inventief: hij combineert porselein en jade met glas. Hij scheert steeds langs de scheidslijn tussen kunst en gebruiksglas, zijn glas is bruikbaar maar niet voor achteloos gebruik.

Šípek komt nog één keer terug naar Leerdam, in 2002, voor een project van glasblazer Bernard Heesen, waar ook de beroemde beeldhouwer Tony Cragg aan mee doet. Voor deze Battle of the Giants werkt Šípek op de glasfabriek van Royal Leerdam met meesterglasblazers Henk Verweij en Gert Bullée.

Bořek Šípek staat bekend om zijn speelse vormen en barokke krullen.

Proef de lente in de museumtuin

Zie al die gekleurde vaasjes in de kassen van het museum

Heel verschillend van model maar met één zelfde kenmerk: de zandlopervorm. Het zijn bloembolvaasjes. De zandlopervorm is essentieel voor de opkweek van bloembollen.

Via verschillende handelsroutes komen in de zestiende- en zeventiende eeuw de eerste bloembollen in Nederland. Om de groei voor binnen te bevorderen, wordt gezocht naar een geschikte vaas. Zo ontstaan in Nederland aan het begin van de achttiende eeuw de eerste bloembolvazen met de herkenbare zandlopervorm zoals hoe wij die vandaag de dag nog kennen.

Om de schoonheid van de vaasjes te laten zien, presenteert het Nationaal Glasmuseum 1200 bloembolglazen uit de collectie van verzamelaar Hans Haven (1937-2024). Hans Haven was één van de oprichters van de Bloembollenglazenclub in 1998

Nog te zien t/m 23 juni.

Geniet van de museumtuin met in de kassen diverse, gekleurde bloembolvaasjes.

Henk Verweij

Leerdams meesterschap

Leerdams glas is heel herkenbaar; een strakke, sobere belijning met een ingenieus gebruik van kleur of luchtbellen. En dat zie je ook terug in het werk van Henk Verweij (Leerdam, 1957). Verweij is een echte Leerdamse meesterglasblazer, zijn beheersing van de traditionele  glasblaastechnieken is fenomenaal. Dat komt omdat Verweij als zestienjarige in 1973 op de Leerdamse Glasfabriek de kans kreeg om opgeleid te worden als glasblazer. Glasblazers leren al eeuwen het vak in de praktijk, in Leerdam is dat niet anders.

Verweij kwam als zestienjarige na de LTS op de Glasfabriek werken als machinebankwerker. In de middagpauze ging hij vaak bij de glasblazers kijken en na drie maanden kreeg hij daar een plek. Hij bleek een groot talent en werd na een jarenlange opleiding de beste van zijn generatie. Hij werkte voor alle grote namen van de Glasfabriek zoals A.D. Copier, Floris Meydam en Siem van der Marel, maar ook voor de top van de hedendaagse ontwerpers zoals Menno Jonker en Barbara Nanning.

Het glas van Verweij kenmerkt zich door een constante hoge kwaliteit, met een zeer zorgvuldige aandacht voor alle fasen van het werkproces. Dat begint met hoe hij de blaaspijp hanteert, hoe hij een stukje glas ‘opgeeft’ tot en met het aftikken van het glaswerk van de pijp en in de koeloven plaatsen van het eindresultaat. Al zijn handelingen zijn nauwkeurig, weloverwogen en precies. De resultaten hebben een bedrieglijke eenvoud. Platte schalen met kleurbanen, objecten met luchtbelletjes gevangen in het glas, gemaakt met ongeëvenaard vakmanschap en alles typisch Leerdams.

Sinds 2008 werkt Henk Verweij in de Glasblazerij van het Nationaal Glasmuseum. Dit voorjaar bereikt hij de pensioengerechtigde leeftijd en neemt het Nationaal Glasmuseum afscheid van deze vakman.

Henk Verweij zijn beheersing van de traditionele glasblaastechnieken is fenomenaal.