Sybren Valkema

Over de kunstenaar en zijn werk

Sybren Valkema (1916-1996) was niet alleen een van de meest invloedrijke kunstenaars in Europa, hij was eveneens een invloedrijke leraar. Door zijn inspirerende manier van lesgeven, maar ook door de bouw van een eerste kleine glasoven in zijn eigen atelier. Deze oven, in de jaren zestig van de vorige eeuw ontwikkeld door de Amerikaanse glaskunstenaar Harvey Littleton, gaf kunstenaars plotseling de mogelijkheid om ‘onafhankelijk’ glaskunst te exploreren. Onafhankelijk wil zeggen dat ze niet meer afhankelijk waren van een grote fabrieksoven, zoals van de Glasfabriek Leerdam, waarbij de kunstenaar het object ontwierp en de glasblazer het maakte. Kunstenaars uit heel Europa grepen deze kans om ook zelf glas te maken aan, wat leidde tot de beweging die wij nu ‘autonoom’ glas of Studio-Glas noemen.

Vanaf 1943 tot 1953 geeft Valkema les in esthetische vormgeving aan de Glasschool van de Glasfabriek Leerdam en van 1943 tot 1981 aan de Gerrit Rietveld Academie, waarvan hij ook adjunct-directeur was. Hij doceert het vak waar hij de leerlingen vormenleer, beeldende kunst en vooral enthousiasme voor glas bijbracht.

Naast zijn werk aan de Rietveld Academie was Valkema ook werkzaam als freelance-ontwerper voor de Glasfabriek Leerdam, waar hij gebruiksglas, Serica en Unica ontwierp. Vanaf 1971 nog uitsluitend Unica.